Heeft of krijgt een woning een warmtepomp? Overleg dan met je klant over koeling. Wist je dat een systeem dat ook kan koelen in aanschaf nauwelijks duurder is? En dat een warmtepomp veel comfortabeler koelt dan een airco?
Een warmtepomp:
✔ Kan verwarmen en koelen combineren
✔ Haalt energie uit de lucht of de bodem
✔ Biedt het meeste comfort in huis
Welke warmtepomptechnieken zijn er?
We onderscheiden:
Zelfstandige warmtepomp
Creëer schaduw zodat de lucht in huis minder snel opwarmt:
Hybride warmtepomp
‘Hybride’ betekent dat de woning een tweede systeem heeft dat warmte kan leveren (vaak een cv-ketel). Het slaat dus niet op de warmtepomp zelf.
- Bij een hybride systeem gaat het meestal om een lucht-water warmtepomp
- Dat een woning met dit systeem haast altijd ook is te koelen, is nog vaak onbekend
En verschillende soorten warmtepompen:
Lucht-water warmtepomp
Haalt met de buitenunit energie uit de buitenlucht, en verwarmt daarmee water in een vloerverwarmingssysteem, water dat door radiatoren in de woning stroomt en tapwater. Vaak is het ook mogelijk om een woning met deze techniek te koelen, maar dat gebeurt nog relatief weinig.
Bodem-water warmtepomp (bodemwarmtepomp)
Haalt energie uit de bodem en verwarmt of koelt vervolgens de vloeistof die in een circuit door de woning stroomt. Deze warmte noemen we ook wel geothermie of aardwarmte.
Daarnaast zijn er 2 systemen die we hier verder buiten beschouwing laten:
- De Water-water warmtepomp pompt diep uit de bodem water op. Deze techniek heet ook wel warmte- koude-opslag (WKO). Het gaat om een ingewikkelde, prijzige techniek. Daarom maken vooral fabrieken en kantoren er gebruik van. Voor woningen is de techniek niet erg interessant.
- De lucht-lucht warmtepomp haalt warmte uit de lucht in huis, en geeft die af aan de buitenlucht. Dit systeem noemen we meestal airco.
Hoe werkt een bodemwarmtepomp precies?
Door een woning met een bodemwarmtepomp loopt een buizensysteem waar vloeistof doorheen stroomt: brine. Dat is water met een antivriesvloeistof erin. Het buizensysteem loopt door in de aardbodem, tot wel 150 meter diep. Dat zorgt ervoor dat de brine de temperatuur van de bodem krijgt: 10 tot 12 graden Celsius.
De bodemwarmtepomp verwarmt de brine vervolgens na, tot een graad of 40 Celsius. Als de opgewarmde brine door de buizen stroomt, is de temperatuur in huis te regelen. Zo is de woning te verwarmen in de winter, en te koelen in de zomer. Het systeem heeft weinig invloed op de luchtvochtigheid, en zorgt daarom voor een prettig binnenklimaat.
Voordelen van koelen met een warmtepomp
- Centraal systeem
Een warmtepomp is één systeem dat de woning kan verwarmen, koelen, en kan voorzien van warm tapwater. Extra apparaten en installaties in en om de woning zijn dus niet nodig. Voorwaarde is wel dat de woning zeer goed moet zijn geïsoleerd.
- Energiezuinig en gasloos
Een warmtepomp is op zich al een zuinige installatie. Warmtepompinstallaties zelf gebruiken bovendien uitsluitend elektriciteit. Geen gas dus.
- Comfortabel klimaat
Een warmtepomp geeft heel gelijkmatig warmte of koelte af aan de lucht in huis. Het zorgt daardoor voor comfortabele koelte. Zeker als je het vergelijkt met een airco. Die blaast lucht de ruimte in, en kan de lucht ook ineens erg snel laten afkoelen.
- Duurzaam
Niet alleen het lage energieverbruik maakt een warmtepomp duurzaam. Een bodemwarmtepomp die koelt, geeft warmte af aan de bodem. Die afgevoerde warmte wordt in de winter weer hergebruikt om de woning te verwarmen.
- Soms is koelen gratis
Een bodemwarmtepomp gebruikt voor het koelen geen extra energie, en levert dus gratis koelte.
- Klaar voor de toekomst
De overheid verplicht huiseigenaren per 2026 om een cv-ketel te vervangen door een milieuvriendelijker alternatief, zoals een hybride warmtepomp. Met een warmtepomp in huis ben je dus al voorbereid op de toekomst.
De gemiddelde terugverdientijd van een lucht-water warmtepomp ligt tussen de 7 en 15 jaar.
Nadelen van koelen met een warmtepomp
- Aanleg soms niet mogelijk
Een bodemwarmtepomp aanleggen is lang niet bij elke woning mogelijk. Dat kan alleen als er diep in de grond geboord kan worden. Of dat kan, hangt af van de bodemlagen, de beschikbare ruimte en een aantal andere factoren.
- Speciaal afgiftesysteem
Voor een lucht-water warmtepomp en voor een bodemwarmtepomp heeft een woning vloerverwarming nodig, of een ander geschikt afgiftesysteem. Soms zijn ook speciale radiatoren noodzakelijk. Dat kan een flinke interne verbouwing met zich meebrengen.
- Investering
De aanleg van een warmtepomp is een behoorlijke investering. Een bodemwarmtepomp is zeker een dure optie, omdat er diep in de grond geboord moet worden. Voordeel is wel dat er volop subsidiemogelijkheden zijn. En de terugverdientijd wordt steeds korter.
- Traag systeem
Een warmtepomp is een systeem dat vrij traag reageert. Snel even een ruimte koelen gaat niet.
- Koelen beperkt mogelijk
Koelen met een warmtepomp gebeurt in de regel met water dat ongeveer 18 graden is. Als je water van 18 graden door de vloerverwarming laat lopen, kun je de woning koelen tot een temperatuur die ongeveer 4 tot 7 graden lager ligt dan de buitentemperatuur. Is het buiten 28 graden, dan kan de binnentemperatuur op 21 tot 24 graden worden gehouden. Nog verder koelen met nóg kouder water is niet mogelijk.
.
|
“Je kunt machines zonder en met een koelfunctie bestellen. De laatste kost maar 100 euro extra, dus die bestellen wij altijd. Want vroeg of laat komt je klant met vragen over koelen."
Patrick Schimmel, eigenaar Schimmel Techniek
|
Wanneer is koelen met een warmtepomp een optie?
Met bijna elk warmtepompsysteem is een woning ook te koelen. Of dat kan, hangt af van:
- Het type warmtepomp
- Het afgiftesysteem in de woning
Conventionele radiatoren kunnen koelte niet goed afgeven en zijn dus ongeschikt. Heeft een woning vloerverwarming of ventilatieconvectoren, dan is koelen met warmtepomp vaak wel mogelijk.
- De juiste inregeling
Een aandachtspunt is te diep koelen. Dat wil je voorkomen, want dat zorgt voor condens op de vloer en convectoren. Voor een natte vloer dus. Daarom moet je diep koelen voorkomen met een dauwpuntregeling of afstelling.
Geen vloerverwarming, toch een warmtepomp?
Heeft een woning geen vloerverwarming, en wil de bewoner zijn huis koelen met een warmtepomp? Dan zijn ventilatieconvectoren mogelijk interessant. Ze lijken in uiterlijk op radiatoren, maar zorgen voor meer luchtcirculatie. Nog een voordeel: diep koelen, zoals met een airco, is hiermee wel mogelijk.
Zelf aan de slag?
Wil je je verder verdiepen in warmtepomptechnieken? Bekijk wat je moet kennen en kunnen, en waar je moet zijn voor de cursus die je zoekt.
.
